Bohdan Butenko dla dzieci

Jedna z książek prezentowanych na wystawie

 

Bohdan Butenko dla dzieci

Od 6 grudnia do połowy stycznia 2020 roku zapraszamy na mini wystawę książek i czasopism ze zbiorów muzealnej biblioteki oraz udostępnionych z księgozbiorów domowych (ekspozycja w holu muzeum).

Tematem jest twórczość Bohdana Butenki, zmarłego w październiku 2019 roku, wybitnego polskiego ilustratora, grafika, autora lalek i scenografii teatralnych oraz telewizyjnych, autora layoutu czasopism, plakatów, znaczków. Artysta, uczeń Jana Marcina Szancera na ASP w Warszawie, był człowiekiem wielu twórczych zainteresowań. Stworzył komiksowe postaci Gapiszona i Kwapiszona (to jego autorskie dzieła) oraz Gucia i Cezara do tekstu Krystyna Boglar. Zilustrował i opracował graficznie książki dla dzieci takich autorów jak: Jan Brzechwa, Anna Onichimowska, Wiktor Woroszylski, Edmund Niziurski, Wanda Chotomska, Krystyna Boglar, Adam Bahdaj, Janusz Domagalik, Maciej Zimiński Aneta Górnicka- Boratyńska, Zofia Urbanowska i wielu innych. Jedną z pierwszych prac artysty były ilustracje do książki „Pan Maluśkiewicz i wieloryb” Juliana Tuwima (1956).

Gapiszon to bohater pierwszego, animowanego programu dla dzieci w polskiej telewizji(1958). Później jego pełne humoru przygody bawiły czytelników czasopisma „Miś” oraz doczekały się wydania książkowego. Gucio i Cezar (niezdarny hipopotam i rozważny pies) pojawili się najpierw w czasopismach dla dzieci, a później w książkach, teatrze i filmach.

Kwapiszon to z kolei bohater serii książek zrealizowanych w konwencji fotokomiksu, wydawanych przez „Naszą Księgarnię” w latach 1976-1981. Na wystawie prezentujemy kilka części przygód Kwapiszona (I i II wyd.). Po latach Bohdan Butenko stworzył ciąg dalszy przygód tej postaci O Kwapiszonie, niezwykłym Poznaniu, tajemnicy listu i… (2009).

Ilustracje artysty przypominają dziecięce rysunki. Charakterystyczny język graficzny, z liternictwem naśladującym bazgroły najmłodszych, jest szczególnie widoczny w książce Wiktora Woroszylskiego „Cyryl, gdzie jesteś?”(1966 r.). Butenko chętnie posługiwał się również techniką kolażu, głównie w książkach popularnonaukowych, np. Anety Górnickiej- Boratyńskiej „Zielone pomarańcze czyli PRL dla dzieci”

Swoje dzieła sygnował podpisem „Butenko pinxit” (łac. namalował). Tworzył do końca życia jeździł na spotkania autorskie i otwarcia wystaw poświęconych jego twórczości . Ostatnie prace artysty pochodzą z roku 2019. Zmarł w wieku 88. lat.

Na naszej mini wystawie prezentujemy autorskie książki Bohdana Butenki(tekst i ilustracje) oraz wymienionych wyżej pisarzy. Wystawę uzupełniają czasopisma dla dzieci z rysunkami artysty oraz kartka pocztowa z projektami lalek ze sztuki Krystyny Boglar „Gucio i Cezar”(1977 r.).

Ewa Gruda z Muzeum Książki Dziecięcej w Warszawie, kuratorka wystawy „35 maja i później… Butenko pinxit”, tak charakteryzuje twórczość artysty: Bohdan Butenko to jednak przede wszystkim wybitny artysta książki – zarówno ilustrator gotowych tekstów, jak i twórca książek autorskich, w których tekst i obraz uzupełniają się i wzajemnie przenikają, tworząc spójną artystycznie narrację. Jako tzw. architekt książki stosuje zasadę opracowania całościowego, w którym wszystkie elementy: okładki, wyklejki, strona przedtytułowa i tytułowa, strona redakcyjna, otwarcia i zamknięcia rozdziałów, a wreszcie towarzyszące tekstowi ilustracje są starannie zaprojektowane.

Oprac. Anna Myśliwiec